Commentaar bij U12: Macron en de ‘bange mensen’

Zo doolde ik een goed jaar geleden wekenlang door Frankrijk op zoek naar een plek om – afin, dat doet er niet toe. Ik vond tijdens de reis verstrooiing door onderweg halt te houden bij een of andere bar-tabac en te luisteren naar de onvermijdelijke discussies over de nakende verkiezingen. De emoties liepen hoog op maar over één zaak waren de mensen het telkens eens: zo kon het niet verder. Het hele systeem was zo rot als iets! Hoog tijd voor een radicale verandering van koers. Het waren voornamelijk volkse mensen die in die bars hun mening te kennen gaven.
In de streek rond Rodez, de Aveyron, waren het de boeren die vol wrok afgaven op diezelfde politieke kaste die nu al twintig jaar aan de macht was. ‘Binnen tien jaar is het gedaan met de Franse boeren’, gromden ze. ‘Weg met die Europese Unie’, riepen ze… In de idyllische dorpjes luisterde ik ook naar de ongeruste inwijkelingen uit de stad. Een beetje meer chichi maar ook bij die groep ontreddering als ik daarover peilde. Het zweet brak hen uit als je over politiek begon. Ja, de politiek faalde tout-à-fait. C’est dégueulasse. Er is iets grondig mis met onze links progressieve traditie. Maar wat is het alternatief vroegen ze zich vertwijfeld af… Smalend viel de naam van Marie Le Pen. Toch geen extremisten!…
Op de televisie draaide de campagne ondertussen al op volle toeren. Bijna continue in beeld was de kandidaat van ‘centrum-rechts’. Zijn naam was Fillon. Ad nauseam vernamen we met zijn allen in de bar-tabacs, restaurants, hotels en authentieke dorpswoningen hoe die vent van het ene schandaal in het andere verzeilde. Toch bleef hij de meeste zendtijd krijgen, wekenlang, tot uiteindelijk alleen zijn wenkbrauwen nog boven de stront uitstaken.
Toen verdween hij helemaal. Een adembenemende stilte daalde neer over het land. Het establishment was zijn kandidaat kwijt! Er waren alleen nog Mélenchon en Marine Le Pen over!… En die beloofden alle twee vol overtuiging net datgene waar al die ontevreden Fransen naar snakten: schoon schip maken; weg met die corrupte clans die nu aan de macht waren; de solidariteit tussen de mensen herstellen; de macht van de banken eindelijk aan banden leggen.
Mélenchon duidde men in de media aan als ‘de extreem-linkse kandidaat’. Als een gewetensvolle boekhouder had hij een hoop rekenwerk gedaan waarmee hij de almacht van de banken aanviel, nationalisaties voorstond en werkmensen een beter leven beloofde.
De blonde Marine Le Pen was ‘de extreem-rechtse kandidate’. Zij ging nog verder: ze zei foert tegen de Europese Unie; ze wilde zelfs uit de NATO stappen en voor vrede in plaats van oorlog ijveren; ze beloofde aan boeren en moegetergde Fransen hun land terug te geven; ze beloofde de immigratie aan banden te leggen.
Maar hoogst zelden kwam er een coherente, integrale speech van Le Pen of Mélanchon op de televisie – het waren telkens kleine fragmenten omkaderd door een paar denigrerende of cynische commentaren en dit werd dan tot in den treure op alle zenders herhaald.
Gaandeweg werd duidelijk dat deze bevlogen, zo te zien heel menselijke politici helemaal niet extreem waren. Wat ze zeiden leek me integendeel heel redelijk en in overeenstemming met de wensen van het brede publiek.
Dat geldt trouwens overal in Europa: het enige extreme op onze politieke scène is het totalitaire neo-liberalisme met zijn destructief, op hol geslagen kapitalisme. Soit.
In elk geval, zo besefte ik, was dit een unieke situatie, een historische kans voor Frankrijk en dus voor Europa. Het volk moest enkel zijn stemplicht vervullen en het vermaledijde oppressieve systeem waar ze allemaal zo op foeterden ging voor lange tijd in de coulissen verdwijnen. Een nieuwe wereld daagde aan de horizon. De Fransen zouden vol fierheid hun kinderen aan hun boezem kunnen knellen en dankbaar uitroepen: we hebben het toch weer eens voor mekaar gebracht! Leve de vrijheid, de broederlijkheid en de gelijkheid. Vol blijde verwachting tufte ik door dit mooie land.
Er was weliswaar ondertussen een vervanger voor Fillon opgevist: een zekere Macron. Al gauw bleek dat die Macron al de waarden vertegenwoordigde waar het volk komaf mee wilde maken: het globalisme, het IMF, de Europese Unie, de rijken en, last but not least, de banken waar hij zijn sporen had verdiend als gewetenloze manager. Het volk zou hem uitspuwen! Nooit waren de opties zo duidelijk. De verkiezingen naderden met rasse schreden…
Ik keerde terug naar België en wachtte vol verwachting op de historische verkiezingsuitslag.
Historisch, jawel! Macron won met ruime voorsprong…
Wat ik hier kwijt wil is het volgende: ik heb in Frankrijk geleerd wie de ‘bange mensen’ zijn. Het zijn niet de mensen die op Le Pen of Mélenchon stemden – die bereid waren hun eigen confortabele wereld op te offeren om voor hun kinderen een betere wereld te bouwen. Want als je Marine Le Pen of Mélenchon bezig hoorde, hoorde je de klokken van de revolutie luiden. En een revolutie brengt veel onzekerheid met zich mee en vraagt offers. En dat zag de meerderheid van de Fransen op het laatste ogenblik toch niet zitten. Zij hebben zich die dag in Mei 2017 als lafaards gedragen.
Je kon het zien aan dat lachje van Macron, terwijl hij de handen schudde van het gepeupel achter de hekken op de Champs Elysées: te laat, sukkels! De kans is verkeken.
Misschien voor een heel lange tijd…
Dat hebben we te danken aan al die mensen die zogezegd te progressief waren, te politiek correct om Le Pen of Mélanchon aan de macht te brengen. Te principieel om op ‘extreem-links’ of ‘extreem-rechts’ te stemmen.
Laat ons niet lachen. Te laf, dat waren ze. Hoe gaan ze dat uitleggen aan hun kinderen als die groot zijn, wat er precies gebeurt is die historische dag in Mei vorig jaar toen in Frankrijk de democratie ten grave gedragen werd?…
C’est Macron qui a rassemblé les votes de la peur!

Geef een reactie

Je e-mailadres zal niet getoond worden. Verplichte velden zijn gemarkeerd met *